Operacja polegająca na postawieniu przez bank do dyspozycji kredytobiorcy na czas oznaczony określonej kwoty środków pieniężnych, z przeznaczeniem na określony cel.
Kredytobiorca zobowiązuje się do korzystania z kredytu na warunkach określonych w umowie, zwrotu kwoty wykorzystywanego kredytu wraz z odsetkami w określonym terminie spłaty oraz zapłaty prowizji od udzielonego kredytu.
Stroną dominującą w stosunku kredytowym wobec kredytobiorcy jest bank, który określa warunki kredytu i jest uprawniony do kontroli jego wykorzystania oraz uzależnia przyznanie kredytu od zdolności kredytowej, przy czym nie jest zobowiązany do udzielenia kredytu, nawet jeżeli osoba ubiegająca się o kredyt ją posiada.
Kredyt występuje jedynie w formie bezgotówkowej, pod postacią zapisu na rachunku.
Prawo udzielania kredytów mają wyłącznie banki, a środki na ten cel pochodzą z depozytów powierzonych bankowi przez ich klientów, dlatego umowy kredytowe reguluje prawo bankowe.
W zależności od okresu kredytowania wyróżniamy kredyty krótkoterminowe (do 1 roku), średnioterminowe (od 1 roku do 3 lat) i długoterminowe (powyżej 3 lat).
Funkcje kredytu:
- emisyjna - wprowadzenie pieniądza do obiegu,
- dochodowa - tworzenie korzyści ekonomicznych i finansowych dzięki powiększeniu skali produkcji, zwiększeniu siły nabywczej firmy,
- rozdzielcza - kredyt wpływa na wzrost dochodu w danym regionie, branży oraz zwiększa popyt w określonym segmencie rynku,
- interwencyjna - kredyt jest wykorzystywany jako instrument polityki ekonomicznej,
- element rynku kapitałowego.
Etapy realizacji umowy kredytu bankowego:
- Wnioskowanie
- Analiza sytuacji finansowej wnioskodawcy
- Podjęcie decyzji kredytowej przez bank
- Podpisanie umowy
- Realizacja kredytu w formie określonej umową
Ad 1 Wniosek kredytowy zawiera:
- kwotę kredytu
- cel
- terminy spłaty
- informacje o innych kredytach
- proponowane formy zabezpieczenia
Ad 2 Analiza zdolności kredytowej:
- osoba fizyczna - majątek, dochody, zatrudnienie, informacje o innych kredytach,
- osoba prawna - wiarygodność, zdolność do spłaty, analiza wyników finansowych (rentowność, wypłacalność), ocena płynności finansowej, ocena sprawności działania.
Ad 4 Umowa kredytowa określa:
- strony umowy
- kwotę i walutę kredytu
- cel kredytu
- zasady i termin spłaty kredytu
- wysokość oprocentowania
- sposób zabezpieczenia kredytu
- zakres uprawnień banku
- termin i sposób postawienia do dyspozycji kwoty kredytowej
- wysokość prowizji
- warunki zmiany i rozwiązania umowy